Corona maatregelen en ziekteverzuim

Corona maatregelen en ziekteverzuim

Hoe om te gaan met verzuim in kader van corona maatregelen en doorlopende re-integratie dossiers

Er is na een heftige periode na de uitbraak van Corona in ons land inmiddels een flinke afname van besmettingen, maar het virus is nog niet weg. Daarom toch nog even alle vragen en antwoorden op een rijtje als er weer besmettingen komen en werknemers moeten thuisblijven, ook als een van de gezinsleden besmet is met Corona.

Mijn gezonde werknemers kunnen niet naar het werk komen vanwege de overheidsmaatregelen, maar zij kunnen wel thuiswerken. Mag ik hen ziekmelden?

Nee. Preventief thuiswerken zonder dat de werknemers ziek zijn, valt niet onder ziekteverzuim. Als het een gevolg is van een overheidsmaatregel, dan kan het niet voor rekening van de werknemer komen en moet u als werkgever het salaris doorbetalen. Als zij niet hun volledige werk kunnen doen, kunt u mogelijk een beroep doen op de NOW.

Wanneer mag een zieke werknemer weer terug naar de werkplek?

  • Werknemers die ziek zijn geweest en die volledig zijn hersteld, kunnen weer aan het werk als ze 24 uur klachtenvrij zijn.
  • Als een werknemer zelf niet ziek is, maar een huisgenoot/gezinslid klachten heeft die erger worden (met koorts en/of benauwdheid) moeten alle huisgenoten/gezinsleden zonder klachten thuisblijven tot 14 dagen na het laatste onbeschermde contact met de zieke persoon. Zij mogen wel het huis uit voor noodzakelijke boodschappen.
  • Ontwikkelen een persoon en diens gezinsleden binnen de incubatieperiode van veertien dagen geen ziekteverschijnselen, dan is het aannemelijk dat er geen gevaar meer is op besmetting en kan de werknemer – met inachtneming van alle maatregelen en indien thuiswerken niet mogelijk is – terugkeren naar de werkplek. Wordt een gezinslid van de werknemer wel ziek, dan begint daarmee de incubatieperiode van de werknemer opnieuw.

Terugkeer naar de werkplek van deze werknemers kan spanningen opleveren bij collega’s. Besteed hier aandacht aan, onder andere door werknemers vooraf te informeren en gerust te stellen.

Omgaan met lopende verzuimdossiers

Ook voordat het coronavirus uitbrak, hadden werkgevers al te maken met zieke werknemers. Werknemers die volledig thuis waren of werknemers die middenin een re-integratietraject zaten. Thuiswerken is nog altijd het devies van de overheid. Maar hoe re-integreert een zieke werknemer dan? En hoe zit dat met bezoekjes aan de bedrijfsarts? Lees het in onze Q&A.

Kan ik de verzuimbegeleiding stilleggen tot de coronamaatregelen voorbij zijn?

Nee, de Wet verbetering poortwachter geldt onverminderd tijdens de coronacrisis. Deze wet legt aan zowel de werkgever als de werknemer de verplichting op om alles te doen dat nodig is om de werknemer weer aan het werk te helpen.

Kan mijn werknemer nog een bezoek aan de bedrijfsarts brengen?

Nee, op dit moment beperken (de meeste) bedrijfsartsen zich tot consulten op afstand door middel van (video)bellen. Uiteindelijk zullen ook bedrijfsartsen weer bezoekspreekuren moeten gaan houden.

Mijn werknemer was op het werk aan het re-integreren, maar moet dat nu vanuit huis doen en dat gaat niet. Wat nu?

Als er geen enkele mogelijkheid is om de werknemer vanuit huis of op de werkvloer te laten hervatten, leg dit dan in overleg met de werknemer goed vast. Bijvoorbeeld in het Plan van Aanpak dat jullie samen opgesteld hebben. Beschrijf welke re-integratieactiviteiten niet uitgevoerd kunnen worden en wat de reden daarvan is. Vraag de bedrijfsarts zo nodig om hierover een advies te geven.

Mijn werknemer was volledig arbeidsongeschikt, maar de bedrijfsarts acht hem nu weer gedeeltelijk arbeidsgeschikt. Het is praktisch onmogelijk om hem nu zijn werk te laten hervatten. Daarom wil ik hem niet gedeeltelijk hersteld melden. Mag dat?

Nee, het coronavirus en de maatregelen die als gevolg daarvan gelden zijn geen gerechtvaardigde reden om de werknemer niet deels hersteld te melden. Je moet die melding dus toch gewoon doen. Wel kun je in het Plan van Aanpak vastleggen dat werkhervatting niet mogelijk is.

Mijn werknemer is nog 30% arbeidsongeschikt en voor het overige deel aan het re-integreren. Ik heb nu geen werk meer voor hem door de coronacrisis. Kan ik hem weer 100% ziek melden?

Nee, dat mag niet want de werknemer is feitelijk niet volledig arbeidsongeschikt. Mogelijk komt jouw organisatie in aanmerking voor de NOW-voorziening. Daarmee kun je de werkvermindering compenseren.

Hoe oordeelt het UWV als ik mijn werknemer vanwege het coronavirus niet (goed) heb kunnen re-integreren?

UWV heeft hierover op 31 maart jl. een bericht gepubliceerd. Daaruit blijkt dat het UWV bij de beoordeling van de re-integratie inspanningen coulant zal zijn. Maar let op! Het UWV geeft zeker geen vrijbrief. Het UWV zal wel streng toetsen of je goede redenen hebt aangevoerd om niet (volledig) aan de re-integratieverplichtingen te voldoen.

Als het UWV vindt dat je onvoldoende gedaan hebt en daarvoor geen goede reden had, dan legt het UWV een loonsanctie op. Als het UWV tot de conclusie komt dat je onvoldoende gedaan hebt, maar dat herstel niet mogelijk is, dan legt het UWV geen loonsanctie op. Dit is bijvoorbeeld aan de orde bij een bedrijfssluiting of omdat re-integratie op geen enkele manier mogelijk is.

Wat kan ik nog doen als het UWV een loonsanctie oplegt?

Als een loonsanctie opgelegd is, maar het niet mogelijk is de werknemer alsnog goed te re-integreren, dan kun je een bekortingsverzoek Loondoorbetaling aanvragen bij het UWV. Als je goed kunt uitleggen waarom re-integratie echt niet mogelijk is, dan kan het UWV de opgelegde loonsanctie beëindigen.

De praktijk: wees creatief!

Werkgevers mogen er niet zomaar van uitgaan dat re-integratietrajecten nu wel even op een lager pitje kunnen worden gezet. Met de huidige techniek is veel mogelijk. Denk daarbij niet alleen videogesprekken op afstand, maar ook aan de inzet van werknemers in andere bedrijfsonderdelen.

Mag een werknemer weigeren om naar het werk te komen vanwege corona?

Dat mag alleen als er een reëel gevaar dreigt. Dus bijvoorbeeld als er een collega met verkoudheidsklachten op het werk rondloopt. Of als er onvoldoende voorzorgsmaatregelen zijn getroffen. Het arbeidsrecht vereist dan wel dat de werknemer aan de werkgever meldt dat hij zijn werk onderbreekt vanwege de corona-dreiging. Bovendien moet hij weer komen werken zodra de situatie op het werk weer ‘veilig’ is.

Biedt het arbeidsrecht mogelijkheden om de werknemer te verplichten thuis te blijven vanwege corona?

Vanwege het advies van de overheid ligt het in de rede dat werkgevers thuiswerken zoveel mogelijk faciliteren. En dat werknemers daar aan meewerken. Mocht een werknemer toch naar het werk willen komen, dan kan de werkgever dat niet zonder verbieden.

Dat ligt anders bij werknemers die last hebben van verkoudheid, keelpijn, hoesten of koorts. Zij moeten sowieso thuisblijven. U bent arbeidsrechtelijk als werkgever verantwoordelijk voor het bieden van een gezonde en veilige werkomgeving.

Kan de werkgever de werknemer arbeidsrechtelijk verplichten een corona-test te ondergaan?

Nee. Maar als het vermoeden bestaat dat een werknemer met corona-symptomen kampt, is het aangewezen deze persoon naar huis te sturen en de bedrijfsarts te laten bezoeken. De arbeidsrechtelijke verplichting om zorg te dragen voor een veilige werkomgeving brengt ook met zich mee dat de werkgever besmettingsgevaar zoveel mogelijk beperkt.